Passie

Zie deel 1 hier

De kersttijd behoorde tot de hoogtepunten van het jaar voor het jongenskoor waarop ik zat. Tijdens de nachtmis werd samen met het mannenkoor alles uit de kast gehaald en stonden de solisten, onder wie ikzelf, extra in de belangstelling.

Het instuderen van het hele kerstrepertoire vergde vele weken intensief oefenen. Wie onvoldoende aanwezig was, kon het als solist wel schudden. Voor hem was hooguit nog een plekje in het anonieme koor weggelegd. Met lede ogen moest hij dan aanzien hoe zijn remplaçant het er vanaf bracht. Vanzelfsprekend stukken minder dan hijzelf, want die vervanger was maar tweede keus.

De repetities voor de kerst waren net begonnen. “Je mag de komende tijd niet naar koor”, zei mijn moeder volkomen onverwacht. “Maar waarom dan mam, ik heb toch niets gedaan?”, reageerde ik verontwaardigd. “Je weet best waarom. Ik wil er niets meer over horen!”, snauwde ze. Ik hield wijselijk mijn mond. As ik zou protesteren, zou het van mijn moeders kant niet bij woorden blijven. Bovendien kreeg ik toch geen antwoord op mijn vraag. Het ging niet om straf voor gepleegde vergrijpen, want ik was een braaf jongetje.

hoog achter in deze kerk zongen we

Mijn moeder wist dat ze me het hardst kon raken door me in de kerstperiode te verbieden om naar het koor te gaan, omdat de solistenrol dan aan mijn neus voorbij ging. Achteraf kan ik alleen maar gissen naar de reden waarom ze me zo behandelde, maar ik weet bijna zeker dat er een direct verband is met de door mijn moeder ongewenste echtscheiding. Als oudste van de twee jongens was ik op mijn beurt ook een remplaçant. Ik kreeg de toorn die voor mijn vader bestemd was plaatsvervangend over me heen.

de gotische kerk Zo heeft mijn jeugd ervoor gezorgd dat Kerstmis niets feestelijks heeft. Nee, dan Pasen! Op Goede Vrijdag voerden wij het passiespel op. Zonder dat mijn moeder het wist, was mij één keer de meest begeerde solistenpartij aller solistenpartijen, die van Jezus zelf, toebedeeld. Wie die rol mocht vertolken, had tijdelijk een goddelijke statuur. Want welk figuur sprak katholieke jongetjes nu meer aan dan die van de wonderdoener uit Nazareth, de man die er zonder zijn hand voor om te draaien over water liep en doden tot leven wekte? Het allerbelangrijkste was natuurlijk dat alles draaide om degene die aan het kruis hing.

Ik kan me nog goed herinneren hoe het allemaal ging, de repetities, de spanning vlak voor het optreden, de opnames met de bandrecorder. Het ultieme gevoel van triomf toen alle partijen op het allerlaatste moment een noot omlaag moesten. Mijn stem was door het vele oefenen overbelast geraakt, waardoor iedereen zich moest aanpassen aan míj, een jongen van elf, even het middelpunt van alles.

de zijbeuken zijn er niet meer

Het passiespel werd opgevoerd voor het front van onze gotische kerk, die bomvol zat. Je kon er over de hoofden lopen. Het klapstuk was de kruisigingsscène. Na het zingen van de tekst “Vader, in uw handen beveel ik mijn geest”, volgde het moment suprême. Ik moest mijn hoofd zijwaarts buigen en mijn ogen sluiten. Tussen mijn oogharen door kon ik zien hoe op de eerste rijen de handtasjes werden geopend, de zakdoekjes tevoorschijn gehaald, de betraande wangen gedept en de neuzen gesnoten. Maar mijn moeder zag ik niet.

Zie deel 3 hier

Bovenstaande pagina is uit het boekje Passie-Paasspel van frater M. Bellarminus Mol, 3de druk 1952, dat ik nog ergens had liggen. Ik kreeg het, met aantekeningen van de dirigent en al, als aandenken mee. Uit het voorwoord: “Dit spel is een bijbels-, ritmisch-declamatorische weergave van het dogma van de Verlossing door Gods Zoon gezien in voorbereiding, feit en effect, en dit alles op eenvoudige melodieën. Het is bestemd voor publiek boven de leeftijd der kinderen. Licht, kleur, lijn, rustig beweeg van komen en gaan, passend gebaar, kinderen en de schone bijbelse en liturgische teksten op melodie zijn in dit spel de middelen, die de liefde-aandacht der toezienden richten op het kruis.”

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s